Prompt nedir, nasıl yazılır? Türkçe örneklerle rehber

Prompt ne demek?

Prompt, bir yapay zekâ sistemine verdiğiniz talimat veya girdidir. Yalnızca soru olmak zorunda değildir; açıklama, kaynak metin, örnek çıktı ya da görsel içerebilir. Türkçede “talimat”, “istek” veya bağlama göre “komut” demek çoğu kullanım için yeterlidir.

Prompt yazmak, modelin aklından geçenleri tahmin etmek değildir. Yapılacak işi açıklamaktır. Teknik bir konu istemiyorsanız sırf daha etkili görünsün diye karmaşık terimler eklemeniz gerekmez. Kullanacağınız dil, görevinizi açık anlatabildiğiniz dil olmalıdır.

Belirsiz istekten kullanılabilir talimata

Belirsiz: “Toplantı için bir mail yaz.” Kime gönderileceği, tarih, amaç ve ton açık değildir. Araç bunları tahmin ederek doldurabilir.

Daha açık: “Ekip arkadaşlarıma kısa bir toplantı daveti yaz. Amaç gelecek haftanın görevlerini netleştirmek. Tarih ve yer henüz belli değil; bunları köşeli parantezle boş bırak. Samimi ama iş ortamına uygun bir dil kullan. Konu satırı ve en fazla iki paragraf üret.”

İkinci örnek daha iyi tarif edilmiştir; yine de çıkan metindeki tarih, kişi veya vaatleri kontrol edin. Eksik alanı işaretlemek, bilginin henüz belirlenmediğini görünür tutar.

Kopyalayabileceğiniz prompt şablonu

Görev: [Ne hazırlansın?]
Amaç ve okuyucu: [Kim, ne için kullanacak?]
Kaynak: [Kullanılacak bilgi veya metin]
Biçim: [Liste, tablo, e-posta, kısa açıklama]
Sınırlar: [Uzunluk, dil, eklenmemesi gerekenler]
Eksik bilgi: Tahmin etme; eksik noktaları belirt.
Kontrol: Kaynağın dışındaki yorumları ayrı göster.

Her işte bütün alanları doldurmanız gerekmez. Kısa bir cümleyi sadeleştirmek için görev ve ton yeterli olabilir. Kaynak belgeden özet çıkarırken ise kaynak sınırı ve korunacak ayrıntılar daha önemlidir. Şablonu işle orantılı kullanın.

Sonuç iyi değilse neyi değiştirmelisiniz?

“Olmadı, tekrar dene” yerine sorunu adlandırın: fazla uzun, fazla resmî, önemli tarih eksik veya kaynak dışı bilgi eklenmiş. Ardından tek bir düzeltme isteyin. Böylece hangi değişikliğin sonucu iyileştirdiğini anlayabilirsiniz.

İstediğiniz biçimi anlatmak zor geliyorsa kısa bir örnek gösterin. Örneğin “başlık, tek cümle açıklama, yapılacak iş” düzenini bir satırla belirtin. Örnekteki kişi ve sayıları yeni metne taşımamasını söyleyin. Birbiriyle çelişen kurallar koymayın: hem bütün ayrıntıları koruyup hem tek cümle istemek bazı görevlerde mümkün olmayabilir.

İyi prompt her hatayı önler mi?

Hayır. Talimatı netleştirmek faydalıdır; doğruluk garantisi değildir. Özellikle modelin bilmediği bir bilgiyi ısrarla istemek doğru yanıt üretmesini sağlamaz. Kaynak gösterse bile bağlantıyı açıp ilgili iddiayı doğrulayın.

Tekrarlanan bir iş için işe yarayan talimatı saklayabilirsiniz. Fakat kaynak, amaç veya kullanılan araç değiştiğinde sonucu yeniden kontrol edin. Şifre ve paylaşma yetkiniz olmayan belgeler gibi bilgileri şablona koymayın. Belge üzerinde çalışacaksanız PDF özetleme örneğine geçebilirsiniz.