İçeriğe geç
Ornitoreng
Teknoloji4 dk okuma

Vibe coding nedir? Kod bilmeden site ve uygulama yapılabilir mi?

Bir cümle yazıyorsunuz, birkaç dakika sonra ekranda çalışan bir sayfa beliriyor. Vibe coding’in cazibesi burada. Asıl sınav ise ikinci gün başlıyor: Bir şey bozulduğunda ne olduğunu anlayabiliyor, kullanıcı verisini koruyabiliyor ve yaptığınız değişikliği geri alabiliyor musunuz?

Tarif → Prototip → Test adımlarını gösteren kavramsal çizim
Kavramsal çizim · Tarif → Prototip → Test

Vibe coding ne demek?

Vibe coding, yapmak istediğiniz yazılımı doğal dille tarif edip kod üretimini büyük ölçüde yapay zekâya bırakarak ilerleme yaklaşımı için kullanılıyor. Ekranı inceliyor, değişiklik istiyor, hatayı gösteriyor ve yeniden deniyorsunuz. Kodla ilişkiniz tamamen kopmak zorunda değil; ancak başlangıç noktası çoğunlukla bir talimat oluyor.

Google AI Studio’nun 2026 duyurusu bu yaklaşımı arayüzün ötesine, veri tabanı ve kimlik doğrulama bağlantılarına taşıyan araçları anlatıyor. Bir aracın bunları oluşturabilmesi, her projede doğru yetkilerle kurduğu anlamına gelmez. Özellikle gerçek kullanıcılar sisteme girecekse kod ve yapılandırma incelemesi hâlâ işin bir parçasıdır.

İlk proje: Üç sütunlu bir görev panosu

“Bana proje yönetim sistemi yap” çok geniş bir başlangıç. Bunun yerine tek kişinin kullanacağı, görevlerin Bekliyor, Sürüyor ve Bitti sütunlarında tutulduğu bir deneme seçin. İlk sürümde üyelik, ödeme veya bildirim bulunmasın. Böylece bir hatanın nereden geldiğini takip etmek kolaylaşır.

İlk prototip için kapsam
Tek kullanıcılı bir görev panosu prototipi hazırla. Üç sütun olsun: Bekliyor, Sürüyor, Bitti. Görev ekleyebileyim, başlığını değiştirebileyim ve sütunlar arasında taşıyabileyim. Boş başlık kabul etme. İlk sürümde verileri yalnızca bu tarayıcıda sakla; giriş, ödeme veya dış servis ekleme. Mobilde ve klavyeyle kullanılabilsin. Nerede ve nasıl saklandığını ayrıca açıkla.

Tarayıcıda saklama, cihazlar arası yedekleme değildir. Bu örneği bir üretim mimarisi olarak değil, davranışı gözlemleyebileceğiniz sınırlı bir deneme olarak kullanın. Kalıcı ortak kullanım istediğinizde veri saklama ve yetki yapısını ayrıca planlayın.

Göründüğü kadar çalışıyor mu?

Görev panosu için küçük kabul testi
DenemeBeklenen davranış
Boş başlıkla görev ekleyinKayıt oluşmasın; anlaşılır uyarı çıksın.
Bir görevi iki kez taşıyınGörev çoğalmasın; yalnızca yeri değişsin.
Sayfayı yenileyinSeçilen saklama yöntemine uygun davranış görülsün.
Yalnızca klavyeyle ilerleyinEkleme, düzenleme ve taşıma yapılabilsin.
Uzun bir başlık girinMobil görünüm taşmasın; metin kaybolmasın.

Hata bildirirken “çalışmıyor” yerine yaptığınız sırayı anlatın: “Görevi Bitti sütununa taşıdım, sayfayı yeniledim, görev Bekliyor’a döndü.” Beklediğiniz sonucu da yazın. Bu tarif hem yapay zekânın hem bir geliştiricinin sorunu bulmasını kolaylaştırır.

Bir düzeltmenin ardından yalnızca bozulan düğmeyi denemeyin. Önceden çalışan ekleme ve düzenleme işlerini de kontrol edin. Küçük bir değişiklik başka bir davranışı etkileyebilir.

Prototipten gerçek kullanıma geçerken

Yayın öncesinde dört durakÖnerilen geliştirme süreci
  1. KaydedinÇalışan sürümü ve değişiklikleri saklayın.
  2. SınayınNormal kullanımın yanında hata durumlarını deneyin.
  3. İnceletinErişim, veri saklama ve gizli bilgileri kontrol ettirin.
  4. YayımlayınGeri dönüş ve hata takibi planıyla ilerleyin.

Birden fazla kullanıcı varsa temel soru şudur: A kişisi, B kişisinin verisine erişebiliyor mu? Bunu yalnızca ekranda düğme gizleyerek çözemezsiniz. Yetki kontrolünün veriye erişilen yerde de yapılması gerekir. API anahtarlarını veya parolaları tarayıcıya gönderilen kodun içine koymayın.

Bir hata olduğunda hangi sürüme döneceğinizi, verinin nasıl yedeklendiğini ve kullanıcının kimden yardım alacağını belirleyin. Bunlar ekran tasarımı kadar görünür değildir; gerçek kullanımda daha az önemli de değildir.

Kod bilmeden başlamak, öğrenmeden ilerlemek değildir

Küçük bir kişisel araç ya da fikir denemesi için tüm programlama dilini önceden öğrenmek zorunda değilsiniz. Fakat dosya, veri, erişim ve hata kavramlarını öğrenmek işinizi kolaylaştırır. Kodun tamamını okuyamıyorsanız bile hangi bilginin nerede tutulduğunu ve uygulamanın hangi servise bağlandığını açıklayabilmelisiniz.

Başlangıç için iyi soru “Ne kadar büyük bir şey yaptırabilirim?” değil, “Bu küçük uygulamanın doğru çalıştığını nasıl anlayacağım?” olur. Yanıtını verebildiğiniz ölçüde kapsamı genişletin.

Kaynaklar ve ileri okuma

Bu rehber Ornitoreng tarafından yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Örnekler temsili iş akışlarıdır; müşteri sonucu veya ürün performansı iddiası değildir.